26 augustus 2026 • Bob van Soest • 9 min read

Zwemmersoorbijkinderen:zovoorkomjeoorpijnnadezwemles[2026]

Zwemmersoor is een ontsteking van de gehoorgang die vaak na het zwemmen ontstaat. Zo herken je het bij je kind, voorkom je het en behandel je het. [2026]
Zwemmersoor bij kinderen: zo voorkom je oorpijn na de zwemles [2026]

In 't kort

  • Zwemmersoor is een bacteriële ontsteking van de gehoorgang die ontstaat doordat water te lang in het oor blijft zitten, niet van het middenoor.
  • Kinderen van 5 tot 14 jaar krijgen het het vaakst; in de Verenigde Staten leidde het in 2007 tot 2,4 miljoen doktersbezoeken.
  • Voorkomen draait om drogen: hoofd kantelen, oren afdrogen, geen wattenstaafjes, en bij herhaling zure oordruppels.
  • Met de juiste oordruppels geneest zwemmersoor bij de meeste kinderen binnen één tot drie weken; tot die tijd blijf je uit het water.

Zondagavond, net thuis van het zwembad. Je kind lag twee uur geleden nog te spetteren, en nu zit het op de bank met een hand tegen het oor. Huilend, want het doet pijn. Herkenbaar? Dan heb je misschien te maken met zwemmersoor, een ontsteking van de gehoorgang die vooral kinderen treft. Het komt vaak voor, het is goed te behandelen, en je kunt er veel aan doen. In dit overzicht lees je hoe je zwemmersoor herkent, voorkomt en behandelt.

Wat is zwemmersoor precies?

Een ontsteking van de buitenste gehoorgang

Zwemmersoor, officieel acute otitis externa, is een bacteriële ontsteking van de gehoorgang: het kanaal tussen de oorschelp en het trommelvlies. Volgens de Amerikaanse gezondheidsdienst CDC ontstaat het doordat water te lang in het oor blijft zitten. Dat vocht maakt het beschermende oorsmeer en de huid week, en in die vochtige omgeving gaan bacteriën groeien.

Waarom vooral kinderen het krijgen

Kinderen krijgen zwemmersoor vaker dan volwassenen, en de cijfers laten zien hoe vaak het voorkomt. De CDC berekende dat acute otitis externa in 2007 in de Verenigde Staten tot 2,4 miljoen doktersbezoeken leidde. De hoogste aantallen zaten bij kinderen van 5 tot 9 jaar en van 10 tot 14 jaar. Ook is er een duidelijke seizoenspiek: 44 procent van de bezoeken viel in juni, juli of augustus. Goed nieuws: zwemmersoor is niet besmettelijk.

Het probleem is wereldwijd. Volgens de Wereldgezondheidsorganisatie WHO leven wereldwijd 95,1 miljoen kinderen van 5 tot 19 jaar met gehoorverlies, en bijna 60 procent daarvan is te voorkomen. Oorontstekingen zijn daarbij een van de grote vermijdbare oorzaken, zo blijkt uit een internationale analyse uit 2024.

Zwemmersoor is niet hetzelfde als een middenoorontsteking

Het verschil is belangrijk, omdat de behandeling anders is. Een middenoorontsteking zit achter het trommelvlies en komt bij kinderen vaak na een verkoudheid. Zwemmersoor zit in de gehoorgang zelf en heeft vrijwel altijd met water te maken. De Thuisarts, de Nederlandse huisartseninformatie, schrijft dat oorpijn bij kinderen het vaakst door het middenoor komt. Als de pijn vlak na het zwemmen opkomt, is de gehoorgang een reële verdachte.

Zo herken je zwemmersoor bij je kind

De eerste signalen

Zwemmersoor begint meestal met jeuk in het oor, soms gevolgd door pijn die erger wordt als je aan de oorschelp trekt of op het knobbeltje vóór de gehoorgang drukt. Veel kinderen zeggen dat het oor "vol" voelt. De klachten komen vaak niet op de avond van het zwemmen zelf, maar pas later.

Wanneer het erger wordt

Als de ontsteking doorzet, komt daar roodheid en zwelling bij, soms met vocht of pus uit het oor. Het gehoor kan tijdelijk doffer klinken doordat de gehoorgang opzwelt. De CDC noemt deze signalen: pijn bij het trekken aan het oor, jeuk, afscheiding, roodheid en zwelling.

Wanneer je naar de huisarts moet

Bij twijfel geldt: laat een dokter ernaar kijken. Bel de huisarts of de huisartsenpost als je kind koorts heeft of zich ziek voelt, of als het oor van buiten dik of rood wordt. Ook als de klachten na een week oordruppels niet minder zijn, is overleg verstandig. De NHG-Standaard Otitis externa stelt dat de huisarts zwemmersoor meestal zelf kan diagnosticeren en behandelen.

Waarom de ene keer wel en de andere keer niet

Wattenstaafjes en andere voorwerpen maken het erger

De grootste risicofactor is niet het zwemmen zelf, maar wat daarna gebeurt. Wattenstaafjes krassen in de huid van de gehoorgang en halen het beschermende oorsmeer weg. De CDC is er duidelijk over: stop geen voorwerpen in het oor en probeer oorsmeer niet te verwijderen, want oorsmeer beschermt de gehoorgang tegen infecties.

Eczeem en een gevoelige huid

Kinderen met eczeem in of rond het oor hebben sneller last van zwemmersoor, omdat hun huidbarrière al kwetsbaar is. Ook kinderen die veel aan hun oren zitten of oortjes dragen, lopen meer risico. De Mayo Clinic noemt deze factoren in haar overzicht van risicofactoren.

Lang in het water, vooral in de zomer

Hoe langer het oor nat blijft, hoe groter de kans. De CDC-analyse uit 2011 liet zien dat bijna de helft van alle doktersbezoeken voor zwemmersoor in de zomermaanden viel. Ook heet en vochtig weer buiten het zwembad helpt niet mee. Zwemmersoor is een typische zomergast, maar kinderen die het hele jaar zwemles hebben, kunnen het in elk seizoen krijgen.

Swimmigo

Zo voorkom je zwemmersoor

Drogen, drogen, drogen

De belangrijkste maatregel is saai maar effectief: houd de oren droog. Laat je kind na elke zwemles het hoofd naar beide kanten kantelen zodat het water eruit loopt, droog de oorschelp af met een handdoek, en trek zachtjes aan de oorlel terwijl het hoofd schuin hangt. Blijft er water zitten, dan mag een föhn op de laagste stand, op enige afstand van het oor. Het is allemaal advies van de CDC, en het kost minder dan een minuut.

Oordopjes en zwemmutsen

Kinderen die vaak last hebben, kunnen tijdens het zwemmen oordopjes of een zwemmuts dragen. Kant-en-klare oordopjes uit de drogisterij werken vaak al goed, en bij hardnekkige problemen zijn er op maat gemaakte zwemdoppen.

Zure oordruppels bij herhaling

Krijgt je kind steeds opnieuw zwemmersoor, vraag de huisarts of apotheker dan naar preventieve zure oordruppels. Die maken het oor na het zwemmen weer zuur, zodat bacteriën minder kans krijgen. Veel kinderartsen raden ze aan voor kinderen die vaak last hebben. De Mayo Clinic geeft als zelfgemaakt alternatief een mengsel van gelijke delen azijn en ontsmettingsalcohol, maar alleen als je zeker weet dat het trommelvlies heel is. Bij buisjes of een eerder gescheurd trommelvlies zijn deze druppels niet bedoeld.

Zwemmen met buisjes in de oren

Veel ouders denken dat een kind met trommelvliesbuisjes niet mag zwemmen. Dat klopt niet. Volgens de Thuisarts krijgen ongeveer 3 van de 100 kinderen buisjes, en mogen zij gewoon douchen en zwemmen. Oordoppen zijn niet nodig, maar mogen wel als je je daar prettiger bij voelt.

Kind met handdoek aan de rand van het zwembad, kleurpotloodtekening

Behandeling: dit werkt als het mis is

Oordruppels van de huisarts

Zwemmersoor gaat zelden vanzelf over, maar met de juiste druppels snel. De NHG-Standaard adviseert oordruppels met een zuur en een ontstekingsremmer; daarmee is de ontsteking meestal binnen één tot drie weken over. Soms schrijft de huisarts druppels met antibiotica voor. Druppels of spray, het belangrijkste is dat de behandeling consequent wordt volgehouden, meestal zeven tot tien dagen.

Pijnstillers voor de eerste dagen

De eerste dagen kunnen pijnlijk zijn. Paracetamol helpt, en als dat onvoldoende werkt, kan ibuprofen een optie zijn. Volg daarbij altijd het advies van de apotheker of huisarts, zeker bij jonge kinderen.

Hoe lang niet zwemmen

Zolang het oor ontstoken is, houd je het droog. In de praktijk betekent dat: niet zwemmen en bij het haren wassen het oor droog houden. Overleg met de huisarts wanneer je kind weer het water in mag, meestal is dat als de klachten weg zijn. Wie meer wil weten over hygiëne rond de les, leest waarom douchen voor de zwemles zo belangrijk is.

Een paar weken geen zwemles, en dan?

Zo houd je de voortgang zichtbaar

Een paar weken geen zwemles voelt als achterstand, maar dat hoeft het niet te zijn. Thuis is er van alles te doen: oefeningen bijhouden, in het bad oefenen, en de voortgang registreren zodat je kind ziet dat het nog steeds vooruitgaat. De gratis app van Swimmigo is er voor ouders en instructeurs, is beschikbaar in vijf talen en wordt wereldwijd gebruikt. Je houdt er per niveau bij wat je kind al kan, ook tijdens een pauze van de zwemles zelf.

Wat een zwemonderwijzer kan doen

Ook zwemscholen hebben een rol. Goed onderhouden water met de juiste chloorwaarden en pH houdt bacteriën in het bad onder controle, zo benadrukte de CDC al in 2011. Daarnaast helpt het als een kind met oorpijn zich makkelijk kan afmelden en een les kan inhalen, zonder dat de voortgang uit het oog verloren gaat. Daar is het leerlingvolgsysteem van Swimmigo voor bedoeld: groepen, niveaus en oudercommunicatie op één plek, ook als er eens een les wordt overgeslagen.

Conclusie

Zwemmersoor is vervelend, maar goed te behandelen en vooral goed te voorkomen. Droog de oren van je kind na elke zwemles, laat wattenstaafjes staan en overleg bij herhaling over preventieve oordruppels. Zolang de klachten duren, houd je het oor droog en ga je naar de huisarts. Zo blijft zwemles waar het voor bedoeld is: leuk, in elk land waar je kind het water in gaat.

Swimmigo

Bronnen

Bob van Soest

Bob van Soest

Als expert in het exploiteren van sportaccommodaties (zoals zwembaden) en ontwikkelaar van onder andere Swimmigo.com, zet ik mij met passie in om zwemlessen eenvoudiger, leuker en inzichtelijker te maken voor ouders, zwemonderwijzers en iedereen die wil leren zwemmen.

Veelgestelde vragen

Zwemmersoor is een bacteriële ontsteking van de gehoorgang, het kanaal tussen de oorschelp en het trommelvlies. Het ontstaat meestal doordat water te lang in het oor blijft zitten, waardoor bacteriën kunnen groeien.
Nee. Zwemmersoor is een ontsteking door bacteriën die al op de huid zitten; je kunt het niet van een ander krijgen.
Met oordruppels van de huisarts is de ontsteking meestal binnen één tot drie weken over. De behandeling duurt meestal zeven tot tien dagen.
Beter niet. Zolang het oor ontstoken is, houd je het zo droog mogelijk. Overleg met de huisarts wanneer je kind weer het water in mag.
Droog de oren na elke les goed: hoofd kantelen, oren afdrogen met een handdoek en eventueel een föhn op de laagste stand. Krijgt je kind het steeds opnieuw, vraag de huisarts of apotheker dan naar zure oordruppels ter preventie.
Ja. Volgens de Thuisarts mogen kinderen met trommelvliesbuisjes gewoon douchen en zwemmen. Oordoppen zijn niet nodig, maar mogen wel.
Zorg dat kinderen voor en na de les douchen, wijs ouders op het belang van goed gedroogde oren en houd de waterkwaliteit op peil. Goed onderhouden chloor en pH houden bacteriën in het bad onder controle.
Adviseer de ouders om naar de huisarts te gaan als de klachten terugkomen. Zolang het oor ontstoken is, mag het kind niet zwemmen; maak afmelden en inhalen makkelijk.

Complete Gids

Compleet overzicht zwemles en kinderontwikkeling: meer dan alleen een diploma [2026]

Ontdek hoe zwemles de motorische, cognitieve en sociale ontwikkeling van je kind stimuleert. Van babyzwemmen tot diploma: de bewezen voordelen op een rij.

📖 Lees de complete gids →

Ontdek Swimmigo

De alles-in-één app voor zwemlesvoortgang. Voor ouders, zwemscholen en volwassen zwemmers.

👨‍👩‍👧 Voor Ouders🏊 Voor Zwemscholen📊 Leerlingvolgsysteem✨ Alle Features